नक्कली नोटबाट कसरी चिल्ने ? चिन्नुहोस् ५०० र १००० का सक्कली नोटका विशेषताहरू

pampas_aspirant_BikalStha
450 views
नक्कली नोटबाट कसरी चिल्ने ? चिन्नुहोस् ५०० र १००० का सक्कली नोटका विशेषताहरू

बजारमा सामान किन्दा वा आर्थिक लेनदेन गर्दा कतै तपाईँको हातमा जाली नोट त परेको छैन? जाली नोटको कारोबार गर्नु वा ओसारपसार गर्नु गैरकानुनी अपराध हो। थोरै सजगता अपनाउने हो भने हामी ठगिनबाट बच्न सक्छौं।

यदि तपाईँलाई कुनै नोट शङ्कास्पद लागेमा तुरुन्तै नजिकैको प्रहरी कार्यालय, बैंक वा नेपाल राष्ट्र बैंकमा बुझाउनु पर्दछ। नोट सक्कली हो कि नक्कली भनेर छुट्याउन ‘हेर्ने, छाम्ने र ढल्काउने’ विधि अपनाउनुहोस्।

Advertisement

तपाईँले उपलब्ध गराउनुभएको नेपाल राष्ट्र बैंकको महत्वपूर्ण जानकारीलाई ब्लग पोस्टको शैलीमा तल प्रस्तुत गरिएको छ। यसलाई पाठकहरूले सजिलै बुझ्न सक्ने गरी बुँदागत र आकर्षक बनाइएको छ।


जाली नोटबाट कसरी बच्ने? चिन्नुहोस् ५०० र १००० का सक्कली नोटका विशेषताहरू

बजारमा सामान किन्दा वा आर्थिक लेनदेन गर्दा कतै तपाईँको हातमा जाली नोट त परेको छैन? जाली नोटको कारोबार गर्नु वा ओसारपसार गर्नु गैरकानुनी अपराध हो। थोरै सजगता अपनाउने हो भने हामी ठगिनबाट बच्न सक्छौं।

यदि तपाईँलाई कुनै नोट शङ्कास्पद लागेमा तुरुन्तै नजिकैको प्रहरी कार्यालय, बैंक वा नेपाल राष्ट्र बैंकमा बुझाउनु पर्दछ। नोट सक्कली हो कि नक्कली भनेर छुट्याउन ‘हेर्ने, छाम्ने र ढल्काउने’ विधि अपनाउनुहोस्।


१. रू. १००० को सक्कली नोट कसरी चिन्ने?

विधिमुख्य विशेषताहरू
हेरेर (Look)प्रकाशमा हेर्दा लालीगुराँस र “1000” को पानी छाप (Watermark) प्रष्ट देखिन्छ। नोटको वारपार देखिने (See-through register) भागमा रू. १००० पूर्ण रूपमा देखिन्छ।
छामेर (Touch)नोटको कागज खस्रो हुन्छ। प्रिन्ट गरिएका भागहरू उठेको (Intaglio) महसुस हुन्छ। दृष्टिविहीनहरूका लागि अंग्रेजी अक्षर ‘M’ उठेको अवस्थामा हुन्छ।
ढल्काएर (Tilt)नोट ढल्काउँदा सुरक्षण धागो चलेको जस्तो देखिन्छ। भगवतीको आकृति सिल्भर रङको देखिन्छ र ‘Iridescent Ink’ को कारण सुनौलो रङ प्रष्ट देखिन्छ।
मेसिनबाट (UV Light)अल्ट्रा भ्वाइलेट लाइटमा राखेर हेर्दा सगरमाथाको आकृति, गभर्नरको सही र नोटको नम्बर टल्किन्छ।

२. रू. ५०० को सक्कली नोट कसरी चिन्ने?

  • पानी छाप: प्रकाशमा हेर्दा लालीगुराँसको पानी छाप देखिन्छ।
  • सुरक्षण धागो: धागोलाई प्रकाशमा हेर्दा पूर्ण रूपमा देखिन्छ र त्यसमा ‘NRB 500’ तथा ‘बाघको आकृति’ कोरिएको हुन्छ।
  • रङ परिवर्तन: नोट ढल्काउँदा सुरक्षण धागोको रङ रातोबाट हरियो (Red to Green) मा बदलिन्छ। साथै, कुबेरको आकृति सुनौलोबाट हरियो (Gold to Green) रङमा परिवर्तन हुन्छ।
  • छाम्दा हुने अनुभूति: नोट खस्रो हुन्छ र दृष्टिविहीनहरूका लागि पहिचान गर्न दुई वटा थोप्ला उठेको (Embossed) भागमा रहेका हुन्छन्।
  • मेसिन परीक्षण: अल्ट्रा भ्वाइलेट लाइटमा सगरमाथा, गभर्नरको हस्ताक्षर र नोटको नम्बर चम्किलो देखिन्छ।

सजग नागरिक बनौं, सुरक्षित कारोबार गरौं! नोटको कागज साधारण कागज जस्तो चिप्लो छ, रङ फिक्का छ वा सुरक्षण धागो बाहिरबाट टाँसेको जस्तो लाग्छ भने त्यो जाली हुन सक्छ। सधैं होसियार रहनुहोस्।

image 37 Pampas Aspirant - पम्पाज परीक्षार्थी
image 38 Pampas Aspirant - पम्पाज परीक्षार्थी